Ryga, Łotwa
Biķernieku trase: sześćdziesiąt lat toru w ryskim lesie
Historia Biķernieku trase w Rydze: tor zbudowany społecznie w 1966 r., Zakręt Seilera, spór o ziemię, rallycross Loeba i jazdy własnym autem między sosnami.
- Typ
- tor wyścigowy
- Długość
- 3,662 km
- Otwarcie
- 1966

Kārlis Ošiņš objeżdżał każdy zakręt budowanego toru po kilka razy, a gdy wiraż mu nie odpowiadał, żądał jego przeróbki. Mistrz Związku Radzieckiego w wyścigach motocyklowych przepracował przy budowie społecznie 288 godzin, a kiedy 30 lipca 1966 r. w lesie Biķernieki na wschodnim skraju Rygi ruszyły pierwsze zawody, wygrał na nowej pętli klasy 125 i 350 cm³. Sześćdziesiąt lat później Biķernieku trase pozostaje jedynym stałym torem wyścigowym na Łotwie. Ścigali się tu kierowcy z krajów socjalistycznych, pierwsze zwycięstwo w rallycrossie odniósł tu Sébastien Loeb, a amatorzy wyjeżdżają na tę samą pętlę własnymi samochodami.
| Lokalizacja | las Biķernieki we wschodniej części Rygi, obok osiedla Mežciems; teren obiektu przy ulicy Sergeja Eizenšteina 18 |
| Typ | kompleks torów: asfaltowe pętle samochodowa i motocyklowa, owal, tor kartingowy, tor rallycrossowy, tor do driftu, stadion żużlowy |
| Pętla prędkości (lielā auto trase) | 3662 m, szerokość 10–16 m, asfalt, do 38 samochodów jednocześnie |
| Pętla mistrzostwa (moto aplis) | 3570 m według dzisiejszego opisu zarządcy; przy otwarciu w 1966 r. 3580 m |
| Wielka pętla łączona | około 5,5 km |
| Tor rallycrossowy | 1295 m, w 60 proc. asfalt, w 40 proc. szuter, jazda przeciwnie do ruchu wskazówek zegara |
| Kierunek jazdy na pętlach szosowych | zgodnie z ruchem wskazówek zegara |
| Ukształtowanie | różnica wysokości do 10 m, nachylenia do 16 proc. |
| Otwarcie | 30 lipca 1966 r. (pętla mistrzostwa); pierwszy wyścig na pętli prędkości 2 czerwca 1968 r. |
| Rekord okrążenia pętli prędkości | 1:12,725, Tõnis Vanaselja, prototyp Oldbac Kalana, 15 czerwca 2024 r., pokazowa sesja podczas rundy Baltic Touring Car Championship |
| Zarządca | państwowa spółka VAS „Ceļu satiksmes drošības direkcija” (CSDD), od 2011 r. |
| Najważniejsze imprezy | etapy mistrzostw ZSRR (1966–1991), Puchar Przyjaźni krajów socjalistycznych (1968, 1984–1986, 1988–1990), mistrzostwa świata w rallycrossie (2016–2022), odcinek specjalny Rajdu Łotwy WRC (2024), Grand Prix Łotwy na żużlu (2024), mistrzostwa Europy w rallycrossie (2026) |
| Status | czynny |
Las w miejsce parku
Zanim powstał tor w Biķernieki, ryscy motocykliści i kierowcy ścigali się na drogowej pętli w Mežaparks, którą A. A. Rogaczow, badacz radzieckiego sportu samochodowego, ocenia jako mało przydatną do wyścigów. Według historii obiektu publikowanej przez jego zarządcę środowisko motocyklowe już w latach 50., przy wsparciu republikańskiego ministerstwa transportu samochodowego i dróg, szukało miejsca na bazę sportową. Komisja, w której zasiedli m.in. przewodniczący federacji sportu samochodowo-motocyklowego Pauls Grauze, kierownik działu sportowego Eduards Kiope i Ošiņš, obejrzała trzy miejsca: okolice Senču sils nad jeziorem Baltezers, las w rejonie Babīte za Dźwiną i najdalszy zakątek lasu Biķernieki przy starym Mežciems. Jednogłośnie wybrała ten ostatni, bo obok toru szosowego dało się tam wytyczyć także trasy motocrossowe o znaczeniu międzynarodowym.
Ryscy architekci byli przeciw: sport motorowy oznaczał hałas, spaliny i tłumy, więc spór ciągnął się długo. W 1960 r., po przeglądzie możliwych terenów w mieście, za najodpowiedniejszą uznano działkę o powierzchni 15 ha w Biķernieki. Edvīns Liepiņš, autor dłuższej wersji tej historii, dodaje, że zgodę dali przewodniczący komitetu wykonawczego Rygi E. Slēde i główny architekt miasta V. Apsītis, a działka leżała w okolicy dawnego majątku Burharda, przy ulicy Biķernieku. Las osłaniał zawodników i widzów przed wiatrem i deszczem znad morza; Rogaczow pisze o bocznych podmuchach, groźnych dla motocyklistów. Niewielka odległość od osiedli i głównych ulic miała przyciągać publiczność, a z nią wpływy z biletów, od których zależała ocena działalności obiektu. Według Rogaczowa las leżał wtedy trzy kilometry na wschód od Rygi, a dziś jest w jej granicach; kompleks nosił początkowo nazwę „Drużba” (ros. „Przyjaźń”), która szybko wyszła z użycia.
Ten sam las ma też inną historię. Według Gminy Żydowskiej Łotwy jest największym w kraju miejscem masowych mordów i pochówku ofiar terroru nazistowskiego: w latach 1941–1944 zabito tu około 35 tys. ludzi, Żydów z Łotwy i Europy Zachodniej, jeńców radzieckich i przeciwników reżimu. Od 2001 r. upamiętnia ich kompleks memoriałowy.
Tor, który nie miał być szybki
W 1962 r. ruszyło projektowanie, a Kiope został dyrektorem powstającego kompleksu. Zlecenie trafiło do łotewskiego biura projektów dróg i mostów; kierownik projektu Gunārs Binde uznał zadanie za nietypowe, ale ciekawe, i zaproponował, by wykonać je społecznie. Pracowali nad nim Pēteris Dzenis, później docent Ryskiego Instytutu Politechnicznego, Jānis Roops, Kārlis Rība i Vilnis Vasulis. Pierwszy etap obejmował pętlę dla motocyklistów, nazwaną pętlą mistrzostwa (meistarības aplis), i tor kartingowy, drugi pętlę prędkości (ātruma aplis) dla samochodów. Projektanci mieli jak najbardziej oszczędzić las, a powołaniem Dzenisa, głównego inżyniera, było według zarządcy projektowanie krajobrazowe, „zbudowanie pięknej drogi w otoczeniu przyrody”.
Roops i Kiope objechali przedtem tory w Związku Radzieckim, m.in. pętlę nad Newą w Leningradzie i tor w parku Pirita w Tallinie. Wniosek był taki, że tor w Biķernieki nie będzie szybki. Zamiast długich prostych miało w nim być kilka lewych i prawych zakrętów o małym promieniu oraz podjazdy i zjazdy, wymagające od maszyny dobrej dynamiki i pewnych hamulców, a od zawodnika wirtuozerii. Przyspieszenia i drogi hamowania na wirażach obliczono, filmując przejazdy wzorcowych zawodników: na motocyklu Ošiņša, w samochodzie Arnoldsa Dambisa. Wyszło, że pętlę prędkości da się przejechać w 1 min 35 s, ze średnią 138 km/h. Liepiņš podaje, że tę pętlę projektowała inżynier A. Muižniece-Maltiniece.
Datę rozpoczęcia budowy źródła podają różnie. Na placu budowy okazało się, że w miejscu planowanego toru kartingowego i startu jest bagno, a w wielu innych miejscach podziemne źródła. Bagno trzeba było miejscami wybrać do głębokości siedmiu metrów i zasypać dziesiątkami tysięcy metrów sześciennych piasku. Na wzgórzach nad jeziorem Linezers walce ciągnęły ciągniki; Liepiņš opisuje zaprzęg, w którym przedni ciągnik wciągał walec pod górę, a tylny przytrzymywał go na zjeździe, żeby nie pofałdował świeżej nawierzchni. Ówczesny sprzęt nie umiał frezować darni, formować poboczy ani karczować lasu, więc te prace wykonali ręcznie sportowcy z rodzinami, sędziowie i pracownicy Centralnego Klubu Samochodowo-Motocyklowego, w sumie ponad 10 000 godzin bez wynagrodzenia. Rogaczow wymienia wśród ochotników także studentów Ryskiego Instytutu Politechnicznego.
Otwarcie 30 lipca 1966 r. objęło zawody na liczącej 3580 m pętli mistrzostwa. W klasie 350 cm³ Ošiņš pokonał m.in. trzykrotnego mistrza ZSRR z Estonii, a wśród zwycięzców była też Ērika Kiope w klasie 125 cm³ kobiet. Pierwszego dnia ścigali się również kierowcy samochodów, kartingowcy, motorowerzyści i kolarze; wyścigi samochodów wygrali Jakow Zisman w klasie wołg i Bruno Erdmanis w klasie moskwiczów. Już 13–14 sierpnia na nowym torze odbył się etap mistrzostw ZSRR, który znów wygrał Ošiņš, a pierwszy rekord toru, 95 km/h, również należał do niego. Jeszcze w 1966 r. do Biķernieki przeniesiono z Mežaparks wszystkie zawody samochodowe i motocyklowe, w tym wyścigi o nagrodę „Bursztynowej Wołgi” (Dzintara Volga), które według Rogaczowa stały się wizytówką toru; agencja LETA datuje tę serię na lata 1964–1991.
Zakręt Seilera
Pierwszy wyścig na pętli prędkości, pierwszą rundę mistrzostw republik nadbałtyckich, rozegrano 2 czerwca 1968 r. Zginął w nim Ants Seiler, urodzony w 1930 r. w Tartu mistrz ZSRR z 1961 r. i jeden z założycieli tallińskiego zakładu TARK, który budował wyścigowe samochody Estonia. Na ostatnim, lewym zakręcie pętli jego Estonia 9M z silnikiem Wartburga zetknęła się kołami z melkusem jadącego tuż za nim Gruzina Szoty Mamrikaszwilego. Oba samochody wypadły między drzewa. Mamrikaszwili odniósł lekkie obrażenia, a Seiler zginął na miejscu po uderzeniu w drzewo. Ostatni zakręt pętli prędkości nazwano później jego imieniem.
W tym samym sezonie pętla prędkości gościła etap mistrzostw ZSRR i trzecią rundę Pucharu Przyjaźni krajów socjalistycznych. Wygrał ją kierowca i konstruktor z NRD Heinz Melkus, który zbudowanym przez siebie melkusem-wartburgiem Formuły 3 przejechał okrążenie w 1 min 33 s, ze średnią 141 km/h. Rogaczow zaznacza, że w 1968 r. w Biķernieki odbyły się wszystkie najważniejsze wyścigi obwodowe sezonu. 11 sierpnia 1968 r. otwarto wielką pętlę, złożoną z części obu torów.
Według Rogaczowa pętla prędkości miała 10 m asfaltu, osiem prawych i cztery lewe zakręty, a pętla mistrzostwa 8 m asfaltu, dwanaście prawych i dziewięć lewych; strefa startu na odcinku 250 m była szeroka na 20 m. Różnica wysokości na całym torze nie przekraczała 10 m, ale nachylenia sięgały 16 proc. Zakręty dostały nazwy: Pie ozola („Przy dębie”), Elkonis, Slimnīca („Szpital”), Smilšu kalns („Piaszczyste wzgórze”) i Seilera. Przy trzech pierwszych w 1976 r. stanęły trybuny osłonięte betonowymi ścianami lub wałami ziemnymi. Kompleks rósł także obok asfaltu: w 1974 r. przy prostej startowej otwarto boisko do motoballa, czyli piłki nożnej na motocyklach, według Liepiņša pierwsze w ZSRR z nawierzchnią z asfaltu gumowego, a w 1976 r. wokół niego tor żużlowy.
Osiedle za drzewami
W latach 1976–1977 przy wschodnim skraju lasu skończono budowę wielkiego osiedla Mežciems. Wiele bloków stanęło tuż obok toru, mieszkańcy zaczęli skarżyć się na hałas w dni wyścigów i, jak pisze Rogaczow, istnienie toru stanęło pod znakiem zapytania. Po uzgodnieniu z federacjami ZSRR hałas wydechów ograniczono do 90 dB. Samochody musiały mieć tłumiki, hałas mierzono na treningach i w wyścigach, przekroczenie limitu kończyło się dyskwalifikacją, a w dni bez zawodów nie wolno było trenować ani testować. Według Liepiņša w 1981 r. na podstawie badań docenta akustyki Ryskiego Instytutu Politechnicznego Albertsa Vecsīļa zaprojektowano 180-metrową ścianę dźwiękochłonną od strony osiedla; Rogaczow podaje, że w tym samym roku stanęła ona przy zakrętach Pie ozola i Elkonis. Żądania zamknięcia toru nie ustały i, według Rogaczowa, sprawę zamknęła dopiero interwencja kierownictwa Ochotniczego Towarzystwa Współpracy z Armią, Lotnictwem i Flotą (DOSAAF) oraz republikańskiego ministerstwa transportu.
Mocnym bodźcem był powrót w 1984 r. rund Pucharu Przyjaźni. Zgodnie z zaleceniami Międzynarodowej Federacji Samochodowej (FIA) wzdłuż toru stanęły betonowe bariery z siatkami, do 1987 r. na całym okrążeniu, poszerzono strefy bezpieczeństwa, a przy prostej startowej pojawiły się elektroniczna tablica wyników i pomiar prędkości maksymalnej. Rogaczow pisze, że kompleks był wtedy powszechnie uznawany za najlepszy w ZSRR, zarówno pod względem toru i infrastruktury, jak i organizacji zawodów. W 1987 r. przebudowano tor kartingowy i zaczęto stawiać przy zakrętach Pie ozola i Elkonis nowe trybuny, które miały zarazem tłumić hałas skuteczniej niż ściana; pierwsze z nich oddano pod koniec lat 80. Z podobnych trybun przy zakrętach Smilšu kalns i Seilera dokończono tylko część, przy zakręcie Seilera, a planowany budynek sędziowski z centrum prasowym nie powstał.
W 1983 r., podczas 8. Spartakiady Narodów ZSRR, swoje pierwsze złoto zdobył tu R. Aizstrauts na motocyklu Rīga-23S o pojemności 125 cm³ z ryskiej fabryki Sarkanā zvaigzne, który skonstruowali V. Kleinbergs, G. Glūdiņš i I. Kārkliņš. Rogaczow policzył, że w latach 1966–1991 tor gościł 29 etapów mistrzostw ZSRR samochodów wyścigowych i 13 samochodów seryjnych, siedem rund Pucharu Przyjaźni (1968, 1984–1986, 1988–1990) i pięć innych zawodów międzynarodowych w latach 1988–1991. Gdy radziecki system sportu samochodowego się rozpadał, federacje republik bałtyckich organizowały tu własne zawody z udziałem głównie Finów i Szwedów; jeden z gości ustanowił w 1990 r. reynardem 873 skandynawskiej Formuły 4 rekord pętli prędkości z tamtych lat, 1 min 20,5 s, ze średnią 163,77 km/h.
Ziemia pod asfaltem
Po odzyskaniu niepodległości w 1991 r. rozpadła się zintegrowana z ZSRR struktura wyścigów, a nowe przepisy międzynarodowe wymagały większych stref wybiegu i nawierzchni szerszej o dwa metry, na co trzeba było znaleźć duże pieniądze. W tym samym roku po raz ostatni odbyły się wyścigi o „Bursztynową Wołgę”. Program publicystyczny „Nekā personīga”, którego ustalenia streścił portal Skaties.lv w tekście przedrukowanym przez LA.LV, opisuje lata 90. jako czas upadku: nie było zawodów międzynarodowych ani pieniędzy na inwestycje, a należąca do ministerstwa transportu spółka „Biķernieku kompleksā sporta bāze” stała się niewypłacalna.
Według tego samego programu kontrolę nad niewypłacalną spółką przejęła z obejściem przepisów firma jednego z przedsiębiorców, a on i dwaj inni biznesmeni kupili od dawnych właścicieli 18 ha ziemi pod obiektem. Sportowcy alarmowali, że nowi właściciele chcą zlikwidować bazę i zająć się nieruchomościami; prokuratura zbadała sprawę i nakazała wykreślić firmę z grona właścicieli spółki. Rząd nadał Biķernieki status narodowej bazy sportowej i oddał zarządzanie terenem CSDD, państwowej Dyrekcji Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Stało się to latem 2011 r., w roku 45-lecia toru.
Ziemia pod częścią obiektu została jednak w rękach prywatnych. Z raportu ministerstwa transportu, streszczonego przez LETA, wynika, że baza zajmowała 128,15 ha w pięciu działkach: jedna należała do ministerstwa, dwie do CSDD, a dwie do trzech przedsiębiorców, których agencja opisywała jako obecnych na łotewskich listach milionerów. Na prywatnej ziemi stały 52 budowle należące do CSDD, w tym część toru szosowego i historycznego toru kartingowego, stadion żużlowy i trybuny. W 2018 r. właściciele poprosili ministerstwo edukacji i nauki o zdjęcie statusu narodowej bazy sportowej z części ich gruntów. Argumentowali, że ziemia nie służy celom bazy, część trybun jest w stanie awaryjnym, a CSDD oddaje teren warsztatom samochodowym, choć z powodu tego statusu nie płaci się podatku od nieruchomości. Ministerstwo odmówiło, uznając bazę za nierozerwalną całość.
W grudniu 2019 r. rząd poparł koncepcję odkupienia działek za 3,55 mln euro według wyceny firmy Interbaltija; właściciele chcieli sprzedać je według wyceny firmy Vestabalt, łącznie za 10,7 mln euro. 31 sierpnia 2022 r. rząd zgodził się, by ministerstwo transportu kupiło dwie działki o powierzchni 3,2253 ha i 14,5012 ha, i przeznaczył na to 8 192 004 euro z rezerwy na nieprzewidziane wydatki; odszkodowanie ustalono na 8 141 004 euro po wycenie firmy Grant Thornton Baltic. Związek Zielonych i Rolników (ZZS) wskazał, że wartość katastralna tej ziemi to 800 000 euro, i poprosił Prokuraturę Generalną o zbadanie decyzji, a Rada Dyscypliny Fiskalnej oceniła wydatek jako niezgodny z priorytetami polityki fiskalnej. Prokuratura wszczęła sprawdzenie. Jak się zakończyło i czy zakup doszedł do skutku, nie udało się ustalić.
Sosny dla rallycrossu
CSDD porządkowało tor stopniowo. W 2012 r. odnowiło budynek startu i mety, który od 1966 r. nie był remontowany i przypominał ruinę. Latem 2015 r. przeszedł największy remont od otwarcia; dyrektor toru Aivars Aksenoks wymieniał betonowe bariery zgodne z wymogami FIA, nowe krawężniki i 750 m nowego asfaltu. W lipcu tego roku ogłoszono, że organizator RA Events i promotor mistrzostw świata w rallycrossie, firma IMG, zawarli umowę na rundy w Rydze w latach 2016–2018. Rallycross to krótkie biegi po mieszanej nawierzchni, asfaltowej i szutrowej. Trasę w Biķernieki przygotowano przy udziale firmy Apex Circuit Design, która pracowała m.in. przy torach rallycrossowych w Hockenheim i Franciacorcie oraz przy torze Formuły 1 w Sepang: 1295 m i dwanaście zakrętów, z czego osiem w lewo. Rada Światowa Sportu Samochodowego FIA zatwierdziła 2 grudnia 2015 r. kalendarz z rundą w Rydze 1–2 października 2016 r.
Budowa trwała niecały rok i skończyła się latem 2016 r. Pod szutrowy odcinek, jak pisał rosyjski magazyn „Awtoriewiu”, trzeba było poświęcić kilkadziesiąt sosen. Powstały skocznie: duża na tak zwanym odcinku leśnym i dwie równoległe, jedna na głównej nitce, druga na pętli jokera, dłuższym wariancie okrążenia liczącym 1355 m. Pierwszą rundę, przy pełnych trybunach i w deszczu, oglądał prezydent Łotwy Raimonds Vējonis. W niedzielę 2 października 2016 r. finał wygrał dziewięciokrotny rajdowy mistrz świata Sébastien Loeb, przed Mattiasem Ekströmem i Timmym Hansenem; było to jego pierwsze zwycięstwo w rallycrossie. Według zarządcy przez dwa dni zawody obejrzało 15 000 osób. Loeb mówił po wyścigu:
Wspaniale przyjechać w miejsce, gdzie ludzie cieszą się, że cię widzą. Atmosfera była miła, przyjechali premier i prezydent. Wydaje się, że to wydarzenie było tu ważne, a tor był dobrej jakości.
Rundy z 2016 i 2017 r. uznano według zarządcy za najlepsze w sezonie, a łotewska Doroczna Nagroda Sportowa dwukrotnie wyróżniła je jako wydarzenie roku. W 2018 r. rundę obejrzało około 29 000 widzów, startowało 72 kierowców z 13 krajów, transmitowało ją 77 kanałów telewizyjnych, a tor zanotował rekordowe 73 zawody w sezonie. Odwiedził go prezydent FIA Jean Todt. Ekström mówił magazynowi „Klubs”: „Jedziesz na Silverstone, jeden z najsłynniejszych torów świata, i spodziewasz się, że zbudowano tam znakomity tor rallycrossowy. Ale jeśli porównać Silverstone i Biķernieki, moim zdaniem Ryga wygrywa we wszystkim”.
W grudniu 2020 r., gdy nie było wiadomo, kto zastąpi dotychczasowego promotora mistrzostw, firmę IMG, Rygi zabrakło w pierwszej wersji kalendarza na 2021 r.; tor gościł wtedy mistrzostwa świata pięć lat z rzędu. Wróciła już w 2021 r. jako podwójna runda 18–19 września, a serwis mistrzostw pisał, że długi szutrowy odcinek przez zalesione wnętrze pętli i aż trzy skocznie od razu zjednały torowi kierowców i kibiców. W 2022 r., w pierwszym sezonie elektrycznych samochodów, odbyła się tu podwójna runda 3–4 września, na którą rada miasta przyznała 118 000 euro. W kalendarzu na 2023 r. Rygi już nie było. W maju 2026 r. tor otworzył sezon mistrzostw Europy w rallycrossie, a finał najwyższej klasy wygrał Szwed Johan Kristoffersson.
Na tor przyjeżdżały też inne serie międzynarodowe. 18 lipca 2024 r. na dwóch okrążeniach o łącznej długości 11,13 km rozegrano pierwszy odcinek specjalny Rajdu Łotwy, rundy mistrzostw świata WRC; trasa łączyła fragmenty pętli szosowej, motocyklowej, toru rallycrossowego i kartingowego oraz krętą sekcję w środku toru żużlowego. We wrześniu 2024 r. na stadionie żużlowym odbyło się Grand Prix Łotwy, runda indywidualnych mistrzostw świata, które wygrał Bartosz Zmarzlik. Na Międzykontynentalny Puchar FIA w drifcie, zaplanowany na 3–4 października 2025 r., zarządca zapowiadał 45 zawodników z 33 krajów.
Decybele pod blokami
Spór z sąsiadami nie zniknął razem z ZSRR. Od 2015 r. tor prowadzi publiczny monitoring hałasu. W maju 2018 r., podczas inauguracji bałtyckiego sezonu driftu, średni poziom wyniósł 55 dB w dzień i 53 dB wieczorem przy dopuszczalnych 60 i 55 dB. Kierownik obiektu Normunds Lagzdiņš mówił agencji LETA, że pomiary kontrolne kończyły się już dyskwalifikacjami zawodników. CSDD powoływało się na badanie firmy Latvijas fakti, według którego 65 proc. mieszkańców okolicy oceniało obecność toru pozytywnie, a 8 proc. negatywnie.
W sierpniu 2026 r. portal Jauns.lv opisał niedawne orzeczenie Senatu, łotewskiego sądu najwyższego. Mieszkańcy zaskarżyli wydane przez władze Rygi pozwolenie na zawody mistrzostw w wyścigach samochodowych na torze; sąd pierwszej instancji odmówił przyjęcia skargi, uznając, że bronią cudzych interesów. Senat orzekł, że hałas jest sprawą środowiskową i obywatele mogą występować w interesie publicznym, ale skargi nie uwzględnił: według publicznych pomiarów toru hałas w spornych dniach nieco przekroczył 58 dB(A) i mieścił się w normach.
Własnym autem między drzewami
15 czerwca 2024 r. estoński kierowca Tõnis Vanaselja pobił w pokazowej sesji podczas rundy Baltic Touring Car Championship absolutny rekord toru. Prototypem Oldbac Kalana z silnikiem Judd V8 przejechał pętlę prędkości w 1:12,725; poprzedni rekord, 1:14,093, należał do Haraldsa Šlēgelmilhsa. Vanaselja tłumaczył, że jechał z zapasem, bo „tor w Biķernieki jest wąski i biegnie między drzewami, a kilka zakrętów trzeba przejeżdżać z pamięci”.
To samo okrążenie jest dostępne dla amatorów. Treningi i dni torowe na Biķernieki organizuje m.in. stowarzyszenie MANO Motorsport events. Organizator wymaga prawa jazdy, sprawnego samochodu, kasku i ubrania zakrywającego ciało, opon z bieżnikiem co najmniej 3 mm oraz ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków na co najmniej 1500 euro, obejmującego sport samochodowy. Samochody bez klatki jeżdżą zwykle po dwie sesje po 15 minut w grupach i bez pasażerów; za niewielką dopłatą dostępni są instruktorzy. Regulamin wymaga członkostwa w klubie i zdanego testu ze znaczenia flag, zgłoszenia najpóźniej dzień wcześniej, kasku z homologacją E i gaśnicy o masie co najmniej 1 kg. Na zamknięcie sezonu 10 października 2026 r. trzy sesje po 15 minut kosztowały 70 euro, a sześć 140 euro.
Kto chce mierzyć czas, może wystartować w MANO Superlaps, gdzie większość uczestników jeździ samochodami drogowymi, nikt nie walczy o pozycję, a o wyniku decyduje suma dwóch najszybszych okrążeń. Zimą tor przyjmuje autosprint Rīgas ziemas kauss, otwarty według zarządcy dla każdego, niezależnie od samochodu i doświadczenia, wyłącznie na oponach bez kolców; na otwarcie sezonu 7 grudnia 2024 r. przyjechało 188 kierowców. Część obiektu nazywana Raganas katls („Kocioł czarownicy”) ma duże różnice wysokości, ślepe zakręty i małe strefy bezpieczeństwa; organizatorzy i komisja driftu Łotewskiej Federacji Samochodowej uznali ją za zbyt niebezpieczną dla aut klasy Street. Wynajęcie całej pętli prędkości kosztuje według cennika CSDD od 2026 r. 191 euro brutto za godzinę w dni robocze między 7:00 a 15:00 i 2049 euro za dzień. Teren jest otwarty codziennie od 6:00 do 23:00, z ograniczeniami w czasie imprez, a poza imprezami asfalt należy do biegaczy, rolkarzy i rowerzystów, zimą zaś do narciarzy biegowych.
Szesnaście cylindrów na sześćdziesiąte urodziny
18 kwietnia 2026 r. w Rīgas Motormuzejs, Ryskim Muzeum Motoryzacji, otwarto wystawę na sześćdziesięciolecie toru, z ponad dwudziestoma historycznymi motocyklami, gokartami, bolidami i samochodami wyścigowymi. 15 sierpnia, na jubileusz obiektu, zaprezentowano Auto Union Type C, przedwojenny samochód wyścigowy z sześciolitrowym silnikiem V16, i przejechano okrążenie parady po torze. Potem kierowca fabryczny Audi Dindo Capello, trzykrotny zwycięzca 24-godzinnego wyścigu Le Mans, poprowadził samochód ulicami Rygi pod Pomnik Wolności, a obecny na torze premier Andris Kulbergs, jak wielu innych gości, filmował go. Dyrektor muzeum Agris Šmits przypominał: „Dźwięk silnika Auto Union V16 rozbrzmiewał w Rydze po raz ostatni w 1997 r., dlatego jego powrót na ulice miasta po niemal trzydziestu latach to historyczna chwila”.
Kalendarium
- 1960: 15-hektarowa działka w lesie Biķernieki zostaje uznana za najlepsze miejsce na tor.
- 1962: rusza projektowanie, Eduards Kiope zostaje dyrektorem przyszłego kompleksu.
- 30 lipca 1966: otwarcie pętli mistrzostwa (3580 m), podwójne zwycięstwo Kārlisa Ošiņša.
- 2 czerwca 1968: pierwszy wyścig na pętli prędkości, śmierć Antsa Seilera.
- 11 sierpnia 1968: otwarcie wielkiej pętli.
- 1974 i 1976: boisko do motoballa i tor żużlowy.
- 1984: powrót Pucharu Przyjaźni, betonowe bariery według zaleceń FIA.
- 1991: ostatnie wyścigi o „Bursztynową Wołgę”.
- 2011: zarządzanie obiektem przejmuje CSDD.
- 2015: największy remont od otwarcia, umowa na mistrzostwa świata w rallycrossie.
- 2 października 2016: pierwsza runda mistrzostw świata w rallycrossie w Rydze, zwycięstwo Sébastiena Loeba.
- 2022: podwójna runda mistrzostw świata w rallycrossie, ostatnia przed zniknięciem Rygi z kalendarza; rząd przeznacza 8,19 mln euro na wykup prywatnej ziemi pod obiektem.
- 2024: rekord toru Tõnisa Vanaselji (1:12,725), odcinek specjalny Rajdu Łotwy WRC, Grand Prix Łotwy na żużlu.
- 2026: mistrzostwa Europy w rallycrossie, orzeczenie Senatu w sprawie hałasu, sześćdziesięciolecie toru.
Źródła (52)
- Biķernieku kompleksā sporta bāze (VAS „Ceļu satiksmes drošības direkcija”), Trases vēsture, bksb.lv [lv]
- Edvīns Liepiņš, BKSB celtniecība: problēmas un risinājumi, BKSB [lv]
- A. A. Rogaczow (А. А. Рогачев), Бикерниеки [ru]
- Biķernieki, RacingCircuits.info [en]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, FIA Starpkontinentālais Pasaules drifts Rīgā: rekords ar 33 valstīm Biķernieku trasē, bksb.lv, 2025-09-30 [lv]
- LETA, Slavenais Lēbs pēc uzvaras Biķerniekos priecājas par komandu un savu mehāniķi latvieti, LA.LV, 2016-10-02 [lv]
- MANO Motorsport events, Informācija interesentiem, manoevents.lv [lv]
- LETA, Trokšņi Biķernieku trasē nepārsniedzot atļauto līmeni, LA.LV, 2018-05-08 [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Biķernieku kompleksās sporta bāzes iekšējās kārtības noteikumi, bksb.lv [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Izpēti trasi, bksb.lv [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Septembra nogalē Biķernieku apvienotajā aplī norisināsies 100 minūšu izturības brauciens, bksb.lv, 2026-09-14 [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Rallijkross, bksb.lv [lv]
- Guntars Pulss, Pasaules rallijkrosa čempionāts nākamgad notiks Rīgā, LA.LV, 2015-07-21 [lv]
- Ants Seiler, Motorsport Memorial [en]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Autosporta svētki un rekorda mēģinājums Biķerniekos jau 15. jūnijā, bksb.lv, 2024-06-11 [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Biķerniekos jauns trases rekords, uzvaras Batrakam un Šubeckim, bksb.lv, 2024-06-17 [lv]
- Eesti Autospordi Liit, red. Gunnar Leheste, VIDEO | Eesti inseneride loodud superauto püstitas Bikernieki ringraja rekordi, Delfi Sport (sport.delfi.ee), 2024-06-18 [et]
- VAS, Ceļu satiksmes drošības direkcija, „Vispārīga informācija un vēsture” [lv]
- Guntars Pulss, Atjaunota Biķernieku trases starta–finiša māja, LA.LV, 2012-07-10 [lv]
- Rallycross Promoter GmbH, Updated calendar issued for 2022 World RX campaign, fiaworldrallycross.com, 2022-03-21 [en]
- World RX unveils global calendar for 2023, fiaworldrallycross.com, 2022-12-07 [en]
- The big 3-0: Kristoffersson doubles up in Latvia, fiaworldrallycross.com, 2022-09-04 [en]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Biķernieku trasē vēsturiski pirmais Tet Rally Latvia ātrumposms un skatītāju aktivitātes vēl pirms starta, bksb.lv, 2024-07-16 [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Ļebedevam satriecošs sniegums Biķernieku trasē, OlyBet FIM Speedway Grand Prix of Latvia – Riga triumfē Žmaržļiks, bksb.lv, 2024-09-09 [lv]
- Glābēji, evakuatori un neatliekamā palīdzība - Biķerniekos aizvadīts spriedzes un pārdzīvojumu pilns Eiropas rallijkrosa čempionāta pirmais posms. FOTO, VIDEO, Jauns.lv, 2026-05-10 [lv]
- Memoriāls Biķerniekos, jews.lv [lv]
- LETA, Atjaunoto Biķernieku trasi atklās vēsturisko automašīnu sacensības «Dzintara aplis», LA.LV, 2015-08-06 [lv]
- Skaties.lv, VIDEO. Miljonāri par Biķernieku trases zemi no valsts prasa trīsreiz vairāk nekā tā gatava maksāt, LA.LV, 2020-01-12 [lv]
- LETA, Valdība atbalsta Biķernieku sporta kompleksa zemes atpirkšanu no miljonāriem, LA.LV, 2019-12-10 [lv]
- LETA, IZM atsaka miljonāriem Biķernieku trases lietā, LA.LV, 2018-11-13 [lv]
- «Skultes terminālis, Biķernieku trases zeme – valstiska mēroga zādzības šodien pat vairs netiek slēptas», uzskata Lapsa, LA.LV, 2022-09-14 [lv]
- ZZS mudina Ģenerālprokuratūru izvērtēt valdības dāsnumu, atpērkot zemi Biķernieku trasē 10x dārgāk par kadastrālo vērtību, LA.LV, 2022-09-04 [lv]
- FIA, FIA announces World Motor Sport Council decisions, fia.com, 2015-12-02 [en]
- World RX reveals its 2016 calendar, fiaworldrallycross.com [en]
- Witalij Blinuszow (Виталий Блинушов), Рига — город контрастов, или как в Бикерниеки мировой ралли-кросс давали, „Авторевю”, 2016-10-07 [ru]
- Latvija palikusi bez rallijkrosa pasaules čempionāta posma, Jauns.lv, 2020-12-17 [lv]
- Biķernieku trase uzstāda rekordu, ko novērtē arī FIA prezidents Tods, LA.LV, 2018-11-02 [lv]
- 2021 World RX of Riga-Latvia becomes double-header event, fiaworldrallycross.com, 2021-07-19 [en]
- Rīgas dome piešķir 118 000 eiro Pasaules rallijkrosa čempionāta posma norisei galvaspilsētā, Jauns.lv, 2022-06-29 [lv]
- Izsludināts iepirkums Biķernieku rallijkrosa trases seguma atjaunošanai pirms gaidāmajiem FIA Eiropas čempionāta posmiem, Jauns.lv, 2026-01-17 [lv]
- Timetable Tet Rally Latvia 2024, eWRC-results.com [en]
- Michelsen season over after Riga crash, FIM Speedway Grand Prix (fimspeedway.com), 2024-09-10 [en]
- Samanta Kārkliņa, Par skaļu! Biķernieku trases troksnis nonāk līdz Senātam - lūk, ko drīkst darīt ikviens iedzīvotājs, Jauns.lv, 2026-08-08 [lv]
- MANO Motorsport events, Treniņu un trases dienas nolikums, 2025-04-16 [lv]
- MANO Motorsport events, Sponsoru vizināšana – 10. oktobris, manoevents.lv [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Izbaudi Biķernieku trasi ar savu ielas auto un startē Superlaps posmā jau šo ceturtdien, bksb.lv, 2025-07-16 [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Piedalies Rīgas ziemas kausā un izbaudi leģendāro Biķernieku trasi ziemas apstākļos, bksb.lv, 2024-11-26 [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Rīgas ziemas kauss Biķerniekos startē ar 188 dalībniekiem, starp tiem arī DTM zvaigzne Pauls, bksb.lv, 2024-12-09 [lv]
- Biķernieku kompleksā sporta bāze, Raganas katla driftam Biķerniekos šogad 10 gadu jubilejas sacensības, kas noticis un mainījies pa gadiem?, bksb.lv, 2024-09-02 [lv]
- VAS, Ceļu satiksmes drošības direkcija, 2026-01-01 [lv]
- FOTO: apmeklētāji 60 gadu jubilejas izstādē iepazīst Biķernieku trases bagāto vēsturi un izbauda sacensību atmosfēru, Jauns.lv, 2026-04-18 [lv]
- VIDEO: Rīgas ielās dodas leģendārais sacīkšu auto «Auto Union», ko filmē pat premjers, Jauns.lv, 2026-08-15 [lv]