Euro-Ring Örkény: tor, który wyrósł na polu przy autostradzie M5

Latem 2004 roku kierowcy jadący autostradą M5 z Budapesztu w stronę Kecskemétu mogli w połowie drogi zobaczyć ekipę budującą drogę, która nie prowadziła nigdzie: betonowa wstęga zawracała i gryzła własny ogon. Tak dziennikarz węgierskiego serwisu Totalcar opisał plac budowy przy zjeździe na Örkény, gdzie na dawnym terenie rolniczym powstawał trzeci poważny tor wyścigowy Węgier. Kilka tygodni później, 26 września 2004 r., przecięto tu biało-czerwono-zieloną wstęgę. Euro-Ring do dziś działa 52 km od stolicy, a dla węgierskich amatorów jest, jak ujął to Totalcar dwadzieścia lat później, „złotym środkiem” między małymi torami a Pannónia-Ringiem.

Lokalizacja	Örkény, komitat Pest, przy zjeździe z autostrady M5 na 52. kilometrze, ok. 52 km od Budapesztu
Typ	stały tor wyścigowy dla samochodów, motocykli i gokartów
Długość	2750 m w pełnej konfiguracji, prosta startowa 330 m; w 2004 r. prasa podawała 2300 m, w 2005 r. operator 2400 m
Szerokość	12 m na prostej startowej, średnio 10 m na pozostałych odcinkach
Różnica wysokości	2,5 m (według dyrektora toru w 2004 r.)
Liczba zakrętów	21 na konfiguracji z 2004 r.
Rok otwarcia	2004 (oficjalne otwarcie 26 września)
Najszybsze znane okrążenie	László Szász, Formuła 3000, 1:06,765 na konfiguracji 2400 m, maj 2005 r.; operator nazwał to wówczas oficjalnym najlepszym wynikiem
Operator strony	Racetrack Kft.
Status	czynny; dni torowe, wynajem, karting, szkolenia

Droga, która zawraca

Kiedy reporter Totalcaru dotarł na miejsce w sierpniu 2004 r., na bocznej drodze stała stacja benzynowa, dalej pas asfaltu, robotnicy przykręcający barierę i niedokończone ogrodzenie. Gospodarzem był András Csaba, dyrektor obiektu, który wcześniej przez osiem lat kierował Pannónia-Ringiem. Rozmowa odbyła się na piętrze dawnego rolniczego centrum handlowego, budynku po supermarkecie, który stał na zapleczu toru.

Liczby, które podał dyrektor, tłumaczą charakter obiektu do dziś. Na ówczesnych 2300 m mieściło się 21 zakrętów; dla porównania dziennikarz przypomniał, że na 4381-metrowym Hungaroringu kierowca skręca tylko czternaście razy. Szerokość wahała się od 10 do 14 m, żeby tor nadawał się i dla motocykli, i dla samochodów. Różnica między najwyższym a najniższym punktem wynosiła zaledwie 2,5 m. Asfalt położyła firma Strabag; Csaba chciał początkowo grubszego ziarna, ale właściciele uparli się przy droższym, gładszym i lepiej trzymającym się ogumienia. Kilka fragmentów trzeba było w trakcie prac położyć ponownie.

Najciekawsza jest jednak konstrukcja finansowa. Według Totalcaru był to pierwszy tor na Węgrzech, który właściciele od początku pomyśleli jako przedsięwzięcie nastawione na zysk. Całość, z budynkami, zabezpieczeniami, padokiem i ogrodzeniem, miała kosztować około 1–1,2 mld forintów, a pieniądze wyłożyło grono inwestorów związanych ze sportami motorowymi, bez wsparcia firm i państwa. Plan zakładał wyścigi motocyklowe, samochodowe i kartingowe, dni otwarte i superoesy rajdowe, a liczne łączniki pozwalały składać pętle o różnej długości i rysunku. Dziennikarz zakończył wizytę kilkoma okrążeniami po zakurzonym asfalcie i zdaniem, które dobrze oddaje charakter miejsca:

„Euro-Ring to bardzo, bardzo, bardzo techniczny tor!”

Wstęga na 52. kilometrze

Oficjalne otwarcie planowano pierwotnie po zakończeniu wszystkich prac, być może dopiero w 2005 r. Stało się inaczej. 26 września 2004 r. András Csaba oraz burmistrzowie Örkény i sąsiedniego Pusztavacs, István Kovács i Sándor Mihályi, przecięli wstęgę i Euro-Ring formalnie ruszył. Od 7 października tor był dostępny od poniedziałku do piątku dla każdego chętnego za opłatą dzienną lub półdniową; w połowie października obiekt zamknięto na dwa dni, bo dopiero wtedy układano krawężniki.

Pierwsze miesiące pokazują, do czego nowy tor służył. W listopadzie 2004 r. Volkswagen zorganizował tu dwudniowe testy, a w grudniu operator ogłosił, że motocyklista Gábor Talmácsi, wówczas przygotowujący się do sezonu 2005 w fabrycznym zespole KTM, będzie tu trenował zimą na supermoto.

W maju 2005 r. László Szász przez dwa dni testował na Euro-Ringu samochód Formuły 3000, dobierając ustawienia skrzydeł. Na końcu prostej osiągał 210 km/h, a 2400-metrową pętlę przejechał w 1:06,765; operator nazwał ten czas oficjalnym najlepszym wynikiem toru. Tego samego miesiąca odbył się pierwszy w sezonie wyścig MAMS (węgierskiej federacji motocyklowej) w klasach juniorów, skuterów i motocykli historycznych, wyścig otwierał samochód bezpieczeństwa z lekarzem na pokładzie, a firma Avon wybrała, jak pisał operator, „najnowszy tor Węgier” na prezentację opon Viper dla dziennikarzy z krajów sąsiednich. W sierpniu 2005 r. Robert Lechner z austriackiej rodziny znanej z Porsche Supercup i szkoły wyścigowej przywiózł na dwa dni Formułę BMW Junior; w listopadzie BMW przeprowadziło tu prezentację napędu xDrive z 38 samochodami i tor był na tydzień zamknięty dla osób bez zaproszenia.

W lutym 2006 r. na Euro-Ringu kręcono materiał dla Discovery Channel, w którym pierwszy węgierski kierowca Formuły 1 Zsolt Baumgartner i Talmácsi debiutowali jako prowadzący programu o motoryzacji. Cennik z tamtego sezonu mówi o skali: cały dzień dla samochodu kosztował 20 000 forintów, dla motocykla 12 000, a gokarta 5000.

Dwadzieścia lat później

Operator podaje dziś pełną długość 2750 m z prostą startową o długości 330 m, na której prędkość sięga około 180 km/h. Warstwa asfaltu ma 9 cm grubości, a tor, jak zapewnia strona obiektu, wymaga „dużej wiedzy technicznej” i dzięki konstrukcji oferuje wiele alternatywnych linii jazdy. Skąd wzięło się 2750 m w miejsce 2300 m z 2004 r. i 2400 m z 2005 r., źródła otwarte przy pisaniu tego tekstu nie wyjaśniają; wiadomo jedynie, że od początku zaplanowano łączniki pozwalające zmieniać rysunek pętli.

Obiekt rozbudowywano stopniowo. Według strony operatora przeniesiono główne wejście, odbudowano bar, odnowiono sale konferencyjne o powierzchni 180 i 130 m², urządzono strefę VIP, a zawodników czekają 24 odnowione boksy, nowa wieża dla sędziów i taras, z którego widać cały tor. W kalendarzu węgierskiej federacji samochodowej MNASZ na 2019 r. Euro-Ring figuruje jako miejsce amatorskich wyścigów wytrzymałościowych RaceTaxi.hu.

Dla kierowcy amatora Euro-Ring jest, według Totalcaru z 2023 r., torem wciąż niedużym, ale szybszym i dłuższym niż Kakucs Ring czy M-Ring; na prostej „spokojnie” osiąga się 160–180 km/h, więc, jak zauważa autor, tu można już poważnie się rozbić. Dzień jazdy kosztował wtedy 45 500 forintów od osoby. W samochodzie z klatką i w otwartym kabriolecie obowiązuje kask, bez klatki wymagany jest zaczep holowniczy, a układ wydechowy musi mieć tłumik; osobnego limitu hałasu nie ma, ale wyjątkowo głośne auto może zostać odesłane, jeśli przeszkadza innym. Wjazd z autostrady prowadzi wprost pod bramę, a tor otwarty jest codziennie od 9 do 18 z przerwą obiadową, o ile nie trwa akurat impreza zamknięta. Betonowa wstęga, która w 2004 r. nie prowadziła nigdzie, wciąż zawraca w tym samym miejscu.