Circuito Monteblanco: tajne testy, upadłość i dni torowe pod Sewillą

W połowie stycznia 2007 roku na nowy tor pod La Palma del Condado zaczęli przyjeżdżać goście koncernu DaimlerChrysler. Mercedes pokazywał tu światu nową Klasę C; prezentacja miała potrwać do kwietnia, a według dziennika „Cinco Días” do Sewilli miało codziennie przyjeżdżać na nią 300 osób. Circuito Monteblanco zaczął więc od wynajmu dla przemysłu, nie od wyścigu, i ten porządek przetrwał dwie dekady: tajne testy Formuły 1, jazdy testowe DTM i Formuły E, upadłość z długiem bliskim 30 mln euro, a w końcu trackdaye, na które amatorzy przyjeżdżają własnymi samochodami.

Lokalizacja	La Palma del Condado (prowincja Huelva, Andaluzja), przy autostradzie A-49, zjazd 48; między Huelvą a Sewillą
Typ	stały tor testowy i wyścigowy: 26 wariantów trasy i 12 kombinacji pozwalających używać jednocześnie dwóch pętli
Długość	układ główny 4458 m, 18 zakrętów (11 prawych, 7 lewych); m.in. wariant 6 (4738 m), wariant 1 (4432 m) i wariant 2 (3926 m, 15 zakrętów), na którym jeżdżą mistrzostwa Andaluzji i trackdaye; łącznie około 5600 m asfaltu
Prosta	960 m długości i 15 m szerokości; reszta toru 13 m
Projekt	biuro inżyniera Jaime Nogué; studium inżynierskie TNGPO
Pomysłodawca	Thierry Reynaud, francuski były kierowca i przedsiębiorca
Otwarcie	działalność komercyjna od stycznia 2007 r.; inauguracja sportowa 25 maja 2008 r.
Homologacja	FIA T1, czyli licencja na testy Formuły 1, od 2009 r.
Operator	Sport Carbon Fiver, S.L.
Najważniejsze imprezy	testy zespołów Formuły 1, DTM i Formuły E; Masters Historic Racing (2010), finał Mini Challenge (2011), Roborace (2019), mistrzostwa Andaluzji (CAVA), Porsche Sprint Challenge Ibérica (od 2025), 11H de Monteblanco serii Lamera Cup (2025)
Status	czynny

Miasteczko wokół prostej

Pomysłodawcą i promotorem toru był francuski były kierowca Thierry Reynaud. W 2005 roku wybrał na budowę La Palma del Condado w prowincji Huelva. O miejscu przesądziło położenie: bezpośredni zjazd z autostrady A-49 i bliskość lotnisk w Sewilli, Faro i Jerez. Trasę zaprojektowało biuro inżyniera Jaime Nogué, autora torów w Montmeló i Cheste. Studium inżynierskie przygotowała barcelońska firma TNGPO, a technicy Monteblanco wprowadzili zmiany podyktowane celami handlowymi.

Plan był znacznie większy niż sam tor. Gdy w sierpniu 2006 roku budowę pokazano dziennikarzom, gotowe było ponad 55 proc. obiektu. „Motociclismo” opisywał 5600 metrów asfaltu, z których 4430 m miało tworzyć pętlę Grand Prix, a 1100 m tor uliczny w stylu Monte Carlo. Wokół miały powstać hotele i restauracje, a obiekt miał przyjmować międzynarodowe wyścigi do poziomu GP2. Według „Cinco Días” w projekcie był też hotel w kształcie wioski z domami w stylu prowansalskim, w której ratusz pełniłby rolę recepcji, a obok muzeum motoryzacji, szkoła jazdy i warsztaty.

Wyścigi nie były głównym celem. Spółka Reynaud España zakładała, że krajowe zawody i serie markowe, takie jak puchar BMW, zajmą najwyżej 30 proc. kalendarza, a resztę wypełnią prezentacje nowych modeli, szkolenia personelu marek i kampanie prasowe nowych samochodów i motocykli; do czerwca 2007 roku tor był zarezerwowany w 97 proc. Po Klasie C przyszły prezentacje Mercedesa Klasy S, Renault Mégane i Lamborghini Gallardo Superleggera oraz imprezy Jaguara, Porsche i Ferrari. Kierownik obiektu Francisco Vázquez tłumaczył w 2010 roku, że część tych wydarzeń celowo nie trafia do mediów, bo „prywatność jest jednym z naszych atutów”, a dyskrecji „wymagają od nas firmy”. Ponad 90 proc. klientów, jak mówił, przyjeżdżało z Europy, najczęściej samolotem.

Hamilton za zamkniętą bramą

Sportowe otwarcie przyszło ponad rok po pierwszej prezentacji. W niedzielę 25 maja 2008 roku przewodniczyli mu burmistrz La Palma del Condado Juan Carlos Lagares, Reynaud i prezes Andaluzyjskiej Federacji Automobilowej Vidal Castro. Około 3000 widzów oglądało wyścigi mistrzostw Andaluzji, wystawę samochodów z andaluzyjskiego klubu Ferrari i akrobacje samolotu. Monteblanco był piątym torem wyścigowym w Andaluzji, a jego 15-metrową prostą „Huelva Información” nazwała najszerszą w Hiszpanii; reszta trasy miała 13 metrów szerokości, o 80 centymetrów więcej niż wymagane przez FIA minimum, którego trzymały się inne krajowe tory.

Przy tej okazji lokalna prasa opisała, co działo się wcześniej za bramą. Według „Huelva Información” i „20minutos” na torze trenowały zespoły Formuły 1 Williams i McLaren, ten drugi z Lewisem Hamiltonem i Heikkim Kovalainenem, co dotąd utrzymywano w tajemnicy. „Huelva Información” pisała dwa lata później, że Hamilton przyjechał na testy swojego bolidu „w absolutnej tajemnicy”. Na torze pracowało wtedy około 40 osób, a przy niektórych imprezach dochodzili pracownicy tymczasowi, w tym komisarze i ochrona.

W lutym 2009 roku, po wizycie inspektora FIA Charliego Whitinga, Monteblanco dostał homologację T1, która pozwala organizować testy Formuły 1 przed sezonem i po nim. Był czwartym takim torem w Hiszpanii, po Jerez, Cheste i Montmeló. Serwis Motorpasión wymieniał wtedy marki, które przyjeżdżały tu na testy i prezentacje (Mercedes-Benz, BMW, Porsche, Seat, Lexus i Toyota), a także testy ekip z serii Superleague Formula, FIA GT i WTCC.

Lotus 72 i jazdy od 49 euro

Jesienią 2010 roku dyrekcja zapowiadała, że tor będzie stopniowo stawiał na duże imprezy sportowe dla publiczności. W październiku przyjechała seria Masters Historic Racing firmy kierowanej przez Rona Maydona; według „Huelva Información” po raz pierwszy na hiszpański tor. Około stu kierowców startowało w pięciu klasach, a najwięcej oczekiwań budził wyścig bolidów Formuły 1 z lat siedemdziesiątych, wśród nich Lotusa 72 w barwach JPS i Matry MS80, którą jeździł Jackie Stewart. Tydzień wcześniej seria ścigała się w Portimão. Dyrektor handlowy Gonzalo Gobert zapowiadał w tym czasie akademię kartingową dla dzieci od 6 do 12 lat, szkołę motocyklową, zajęcia z wychowania komunikacyjnego i kursy jazdy samochodami GT. Gobert pracował na Monteblanco od początku 2010 roku; w 2012 roku władze Walencji ściągnęły go z powrotem na stanowisko dyrektora generalnego toru Ricardo Tormo.

W listopadzie 2011 roku Monteblanco gościł finał Mini Challenge, trzy ostatnie wyścigi sezonu po rundach w Algarve, Montmeló, Nawarze, Walencji i na Jaramie. Prowadzili Luis Miguel Reyes i Marta Suria z 230 punktami, osiem przed duetem Bruno Méndez i Alex Royo, a organizator przygotował dla widzów bezpłatne kursy jazdy i przejażdżki na fotelu pasażera. Wiosną 2012 roku działała tu GT Academia francuskiego kierowcy Xaviera Anthony’ego, który z żoną Maite Moreno założył firmę opartą na własnej flocie: Lotus Elise, Porsche Boxster Spyder, GT3 RS i Cup, Audi R8, Ferrari F430 Scuderia i BMW M5. Vázquez przekonywał, że już od 49 euro można przyjechać na tor homologowany do testów Formuły 1 i przejechać się prostą długą na prawie kilometr.

Trzydzieści milionów długu

Pod względem gospodarczym tor od początku jechał pod wiatr. „Huelva Información” przypominała w 2010 roku, że otwarto go praktycznie u progu kryzysu, ale pisała jeszcze, że zarząd zdołał utrzymać rentowność, a od otwarcia obiekt przyniósł hotelom w prowincjach Huelva i Sewilla 75 000 noclegów. W marcu 2013 roku ta sama gazeta, powołując się na dziennik „Expansión”, podała, że sąd gospodarczy w Huelvie otworzył wobec spółki Reynaud España, która od początku prowadziła tor, postępowanie upadłościowe (concurso de acreedores). Wniosek złożyła firma Servicios y Obras Isetán, która wykonała część robót przy budowie. Dług sięgał blisko 30 mln euro, a administratorem w postępowaniu została firma KPMG.

Według gazety tor wypracowywał środki na bieżącą działalność, ale nie na spłatę kredytów hipotecarnych zaciągniętych na budowę. Był też tylko osią znacznie większego przedsięwzięcia, w którego planach były hotel czterogwiazdkowy, pole golfowe na 18 dołków i 400 działek mieszkaniowych. Monteblanco musiał się przy tym dzielić coraz mniejszym rynkiem z nowymi torami w Aragonii i Nawarze. Postępowanie ciągnęło się latami: w styczniu 2021 roku serwis Palco23 pisał, że tor od kilku lat pozostaje w upadłości z długiem 30 mln euro spółki właścicielskiej Reynaud España.

Nota prawna na stronie toru wskazuje dziś jako jej właściciela spółkę Sport Carbon Fiver, S.L. W listopadzie 2024 roku ta spółka przeniosła swoją siedzibę na teren toru, przy zjeździe 48 autostrady A-49. W jaki sposób i kiedy przejęła prowadzenie obiektu, nie udało się ustalić.

Zimowe laboratorium

Zespoły wyścigowe przyjeżdżały tu na testy także w latach upadłości. W lutym 2016 roku BMW Motorsport spędziło tu trzy dni z dwoma samochodami M4 DTM, które prowadzili Marco Wittmann, Bruno Spengler, Timo Glock i Augusto Farfus. Najszybsze okrążenie wariantu o długości 3,357 km przejechał Glock w czasie 1:21,311, a wszyscy trzej producenci DTM sprawdzali tu razem z niemiecką federacją DMSB nowe systemy bezpieczeństwa. Dla Wittmanna był to pierwszy wyjazd samochodem w nowych barwach Red Bulla.

W marcu 2018 roku serwis Motorpasión donosił, że siedem zespołów Formuły E (Mahindra, Jaguar, Audi, DS, Venturi, Nissan i Dragon) wyjechało tu po raz pierwszy samochodami drugiej generacji, które miały przejeżdżać cały wyścig bez zmiany auta. Oficjalny serwis serii wymieniał Monteblanco i Calafat jako miejsca pierwszych testów grupowych tego samochodu. Pod koniec kwietnia 2019 roku na Monteblanco odbył się wyścig, który seria Roborace przedstawiała jako pierwszy udany pojedynek w pełni autonomicznych samochodów. Dwa elektryczne DevBoty 2.0 zbudowane na podwoziu Ginetty ścigały się o zmierzchu, a szef serii Lucas di Grassi uznał zawody za sukces.

Pierwsze grupowe testy samochodu Formuły E czwartej generacji tor gościł w listopadzie 2025 roku. Jaguar, Porsche, Nissan, Stellantis i Lola jeździli za zamkniętymi drzwiami, na specjalnym wariancie trasy z tymczasową szykaną, a czasów okrążeń nie ujawniono. Według Vincenta Gaillardota z FIA samochody jeździły tu wyłącznie w konfiguracji o niskim docisku. Porsche podało później, że jego samochód Gen4 przejechał do połowy stycznia na torach Monteblanco i Almería 1472 kilometry testowe. Prawie dwie dekady po tajnych jazdach McLarena tor nadal sprzedaje to samo: kilometry z dala od kamer.

Wrześniowa niedziela

Wyścigi wróciły na Monteblanco w skali regionalnej. Andaluzyjska federacja co roku rozgrywa tu rundy mistrzostw regionu w wyścigach torowych (CAVA), organizowane razem z klubem 103 Octanos, z wolnym wstępem dla widzów. We wrześniu 2024 roku „Diario de Huelva” pisał o „odnowionym” torze i o odświeżonym asfalcie, który kierowcy bardzo chwalili; w klasie Fórmula Mix ścigały się wtedy Dallary GP2. Osiemnaście lat wcześniej tor zapowiadano właśnie jako zdolny przyjąć wyścigi do poziomu GP2. Pod koniec maja 2025 roku zadebiutowała tu Porsche Sprint Challenge Ibérica; organizator opisywał 50-minutowy wyścig długodystansowy na „abrazyjnym asfalcie” przy 30 stopniach. W listopadzie tego samego roku francuska Lamera Cup zakończyła sezon wyścigiem 11H de Monteblanco, podzielonym na część czterogodzinną i siedmiogodzinną.

Na weekend 5 i 6 września 2026 roku federacja zapowiadała 64 zgłoszone zespoły: rundę CAVA w programie mistrzostw RACE oraz puchary Saxo Trophy i GTI Trophy, na wariancie o długości 3926 m z piętnastoma zakrętami. W niedzielę, w czwartej rundzie GTI Trophy, serii dla przygotowanych do wyścigów Volkswagenów Golf GTI czwartej generacji, Pablo Amorós Leblic zmarł po wypadku. Królewska Hiszpańska Federacja Automobilowa (RFEDA) wyraziła „głęboki smutek”; okoliczności wypadku nie zostały oficjalnie podane. Amorós był z zawodu prawnikiem, w 2022 roku zdobył mistrzostwo Hiszpanii w rajdach terenowych w kategorii Open, a na Monteblanco ścigał się już w 2011 roku w Mini Challenge. Tor przekazał, że to pierwsza tragedia śmiertelna tego rodzaju w jego dotychczasowej historii.

Własnym autem na Monteblanco

Dla kierowcy amatora Monteblanco jest torem otwieranym przez organizatorów. Operator pisze, że miłośnicy motoryzacji mogą go wynająć na własne „track days”, a jego klub sportowy C.D. Monteblanco, z bezpłatną rejestracją, ogłaszał własny track day 1 lutego 2025 roku. Klub 103 Octanos z Malagi zorganizował 5 września 2026 roku tandy na wariancie 2 o długości 3926 m: do 30 samochodów jednocześnie na otwartym torze, obowiązkowa odprawa o 8.35, cztery godziny jazdy za 299 euro albo dwie za 180 euro. TrackTool Planet wyprzedał wszystkie miejsca na całodzienny trackday 10 października 2026 roku. Na wieczór tego samego dnia zaplanował dwugodzinne HotLaps, jazdę na czas dla 8–12 samochodów z nagrodami dla trzech najszybszych, w cenie od 350 do 540 euro; kask jest obowiązkowy, a własnego jedzenia nie wolno wnosić.

Tor pracuje też dla marek. Ferrari zorganizowało tu w listopadzie 2022 roku Passione Ferrari Club Challenge z sześcioma godzinami jazdy dla członków klubu, a BMW Ibérica od 2025 roku prowadzi na Monteblanco hiszpańską bazę BMW M Driving Experience, z kursem „BMW M Race Track Training” dla właścicieli samochodów M z pakietem M Driver's. Operator reklamuje obiekt jako tor z największą liczbą godzin dziennego światła w Europie. Zimą przyjeżdżają tu także organizatorzy z Niemiec: GEDLICH Racing z Eschborn zaplanował na 28 i 29 stycznia 2027 roku dwudniowy trackday z otwartą aleją serwisową, w cenie 3490 euro za udział jednym samochodem, z możliwością dokupienia kursu na krajową licencję wyścigową. Nazwał go „Endless Summer”.

Kalendarium

• 2005: Thierry Reynaud wybiera La Palma del Condado na budowę toru.
• 2006: w sierpniu budowa jest gotowa w ponad 55 proc. i zostaje pokazana prasie.
• 2007: w styczniu rusza działalność komercyjna, od światowej prezentacji Mercedesa Klasy C.
• 2008: 25 maja inauguracja sportowa z wyścigami mistrzostw Andaluzji.
• 2009: w lutym homologacja FIA T1 do testów Formuły 1.
• 2010: w październiku zawody Masters Historic Racing.
• 2011: w listopadzie finał Mini Challenge.
• 2013: w marcu postępowanie upadłościowe spółki Reynaud España, dług blisko 30 mln euro.
• 2016: w lutym trzydniowe testy DTM.
• 2018: w marcu pierwsze testy samochodu Formuły E drugiej generacji.
• 2019: pod koniec kwietnia wyścig autonomicznych samochodów Roborace.
• 2024: w listopadzie Sport Carbon Fiver, S.L. przenosi siedzibę na teren toru.
• 2025: BMW Ibérica otwiera tu hiszpańską bazę BMW M Driving Experience; w listopadzie pierwsze grupowe testy Formuły E czwartej generacji i wyścig 11H de Monteblanco serii Lamera Cup.
• 2026: 6 września Pablo Amorós Leblic umiera po wypadku w wyścigu GTI Trophy.